Mechanizmy stosowane w fotelach obrotowych i ich funkcje

Mechanizm zastosowany w fotelu obrotowym w dużym stopniu decyduje o jego funkcjonalności, a tym samym komforcie, jakiego doświadcza użytkownik. To od niego zależy, czy krzesło będzie nadawało się do okazjonalnego siedzenia, czy sprawdzi się podczas wielogodzinnej pracy przy biurku. W tym artykule przedstawiamy najpopularniejsze rodzaje tych mechanizmów – od najprostszych systemów z regulacją wysokości, przez mechanizmy z blokadą oparcia i funkcją bujania, aż po rozwiązania synchroniczne z wielopunktową regulacją. Wyjaśniamy też, jak działają, czym się różnią i jak dobrać odpowiedni do własnych potrzeb.

Rodzaje mechanizmów w fotelach obrotowych

Kupując fotel obrotowy, do wyboru jest wiele różnych mechanizmów. Najprostsze z nich umożliwiają m.in. zmianę wysokości siedziska. Bardziej zaawansowane dają znacznie większy zakres regulacji, umożliwiając m.in. kołysanie się w fotelu, czy jego blokadę w określonych punktach pochyłu. Każdy z tych mechanizmów odpowiada na inne potrzeby. Jedne lepiej sprawdzają się przy okazjonalnym użytkowaniu, inne zaprojektowano z myślą o pracy biurowej trwającej wiele godzin dziennie. Aby to uprościć, można podzielić je na mechanizmy podstawowe, średniozaawansowane, zaawansowane i specjalistyczne.

Mechanizm podstawowy

Podstawowe mechanizmy wykorzystywane w fotelach obrotowych mają kilka najprostszych funkcji. Są to przede wszystkim regulacja wysokości fotela, czy możliwość lekkiego pochylenia oparcia i siedziska.

Wymienić należy tutaj przede wszystkim dwa rozwiązania. Pierwszym z nich jest system economic. To podstawowy mechanizm stosowany w niemal wszystkich fotelach biurowych. Za pomocą dźwigni możliwa jest regulacja wysokości siedziska. Drugim jest z kolei popularny mechanizm tilt. Należy jednak zaznaczyć, że występuje on w kilku wariantach. W podstawowej formie pozwala się kołysać, ale bez synchronizacji. Oznacza to, że siedzisko i oparcie pochylają się pod takim samym kątem. Umożliwia również zablokowanie krzesła w pozycji pionowej.

Mechanizmy średniozaawansowane

Średniozaawansowany mechanizm sprawdza się gdy fotel używany jest nieco częściej, ale jeszcze nie codziennie. Siedziska i oparcie wyposażone są tutaj również w funkcję blokowania ich pozycji oraz możliwość kołysania się. Istnieje również opcja kontrolowania jego siły oporu. Nierzadko można też regulować głębokość siedziska. Do najpopularniejszych systemów średnio zaawansowanych należą:

• CPT – to mechanizm, który zapewnia możliwość regulacji wysokości siedziska, zmianę wysokości oparcia, kąta jego nachylenia i umożliwia zmianę głębokości siedziska.
• Ergon 2L – umożliwia blokadę oparcia w wybranej pozycji. Kąt pochylenia oparcia w tym systemie ma zakres od +20° do -3°. Dodatkowo posiada regulację wysokości oparcia za pomocą śruby.
• Ergon UP – spełnia te same funkcje co Ergon2L. Regulacja wysokości odbywa się tu jednak systemem zapadkowym.

Mechanizmy zaawansowane

Największą różnicą między tą kategorią a poprzednimi jest przede wszystkim zastosowany tutaj mechanizm synchroniczny ruchów oparcia i siedziska. Polega on na tym, że siedzisko pochyla się w mniejszym stopniu niż oparcie. Zazwyczaj w proporcjach 1:2 (na każde 5° pochyłu siedziska oparcie pochyla się o 10°). W konsekwencji zredukowany zostaje nacisk na uda. W fotelach tego typu często spotkać można również system Anti-Shock. Zapobiega on gwałtownemu powrotowi oparcia po odblokowaniu. Dzięki temu nie uderza ono z powrotem w plecy użytkownika, ale porusza się płynnie i stopniowo. System ten znacząco podnosi komfort – eliminuje nieprzyjemne szarpnięcia i chroni przed nadmiernym obciążeniem pleców. W tej kategorii wymienić należy przede wszystkim:

• Tilt – ponownie, jednak w znacznie rozbudowanej wersji. Z reguły z pokrętłem do regulowania siły oporu oparcia podczas jego odchylania, możliwością swobodnego bujania się, czy blokady pozycji krzesła w kilku różnych miejscach. Często wyposażone również we wspomniany Anti-Shock.
• Multiblock – pozwala na swobodne kołysanie się, zablokowanie oparcia w pięciu różnych pozycjach i regulację siły oporu pochyłu.
• Ibra – umożliwia płynne ustawienie wysokości siedziska, blokadę wybranego kąta pochylenia oparcia lub pozostawienie go w trybie „podążania” za ruchem pleców, a także blokadę kąta siedziska względem podłoża lub jego odblokowanie. Dodatkowo dostępne jest pokrętło do regulacji siły oporu oparcia.
• Activ1 – mechanizm z synchronizowanym ruchem oparcia i siedziska. Umożliwia swobodne kołysanie się oraz blokadę oparcia w jednej z pięciu wybranych pozycji. Dodatkowo oferuje zapadkową regulację wysokości oparcia, a także pokrętło do ustawiania siły oporu oparcia w zależności od masy ciała użytkownika.
• Activ1-TR – rozbudowana wersja mechanizmu Activ1, wzbogacona o funkcję regulacji głębokości siedziska.

Mechanizmy specjalistyczne

Fotele wyposażone w mechanizmy specjalistyczne mają wszystkie zalety krzeseł z systemem zaawansowanym z jeszcze większą możliwością regulacji. Wymienić należy tu m.in. system Epron Syncron. Umożliwia on synchroniczny ruch oparcia i siedziska, umożliwiający ich dynamiczne dopasowywanie do pozycji użytkownika. Oparcie w tym systemie może odchylać się aż do 22°. Użytkownik ma możliwość zablokowania wychylenia oparcia w pięciu pozycjach, a także dostosowania siły jego oporu za pomocą wygodnej korbki umieszczonej po prawej stronie fotela. Rozwiązanie to dostępne jest również w wersji TR, która oferuje dodatkowo regulację głębokości siedziska.

ESPTN to kolejna jeszcze bardziej rozszerzona funkcja, która umożliwia ustawienia ujemnego kąta nachylenia siedziska. Jest to przydatne m.in. dla osób pracujących w pozycji pochylonej – przy liniach montażowych, w laboratoriach czy na stanowiskach produkcyjnych.

Dlaczego wybór krzesła z odpowiednim mechanizmem jest tak istotny?

Wybór fotela obrotowego z odpowiednim mechanizmem ma bezpośredni wpływ na ergonomię stanowiska pracy oraz komfort użytkownika. Szczególne znaczenie mają tu następujące aspekty:

• Ochrona zdrowia – mechanizmy umożliwiające regulację wysokości, głębokości siedziska czy kąta nachylenia oparcia pozwalają utrzymać prawidłową pozycję ciała. Redukują napięcie mięśniowe, zapobiegają przeciążeniom kręgosłupa i zmniejszają ryzyko dolegliwości bólowych, szczególnie podczas pracy trwającej wiele godzin dziennie.
• Komfort pracy – możliwość dynamicznego dostosowania ustawień fotela do aktualnych potrzeb użytkownika, poprawia wygodę i ogranicza zmęczenie. Regulacja oporu oparcia, systemy bujania czy synchronizacja ruchów siedziska i oparcia wpływają na swobodę ruchu oraz eliminują uczucie sztywności.
• Wydajność – odpowiednio dobrany mechanizm poprawia koncentrację i pozwala dłużej utrzymać efektywność pracy, bez konieczności częstego wstawania czy zmiany pozycji z powodu dyskomfortu.
• Bezpieczeństwo użytkowania – systemy takie jak Anti-Shock chronią przed gwałtownymi ruchami oparcia, minimalizując ryzyko urazów wynikających z nagłej zmiany pozycji.
• Trwałość fotela – dopasowanie mechanizmu do sposobu użytkowania zmniejsza ryzyko jego uszkodzeń i przedłuża żywotność mebla, zwłaszcza w środowiskach intensywnego użytkowania.

Jak wybrać odpowiedni mechanizm dla siebie?

Odpowiedni mechanizm w fotelu obrotowym powinien być dobrany przede wszystkim do intensywności jego użytkowania i potrzeb użytkownika. Inny system sprawdzi się przy okazjonalnym siedzeniu, a inny przy wielogodzinnej pracy biurowej. Poniższa tabela przedstawia uproszczone zestawienie, które ułatwia dopasowanie rodzaju mechanizmu do konkretnych zastosowań.

Czy droższy mechanizm zawsze oznacza lepszy wybór?

Droższy mechanizm, choć zazwyczaj oferuje więcej zaawansowanych funkcji, nie zawsze oznacza lepszy wybór. Najważniejsze jest, aby trafnie określić swoje potrzeby z uwzględnieniem własnego stanu zdrowia oraz przewidywanej częstotliwości użytkowania mebla. Rzetelna ocena potrzeb pozwoli wybrać optymalny model krzesła obrotowego.

Podsumowanie

W fotelach obrotowych stosuje się szereg mechanizmów, które różnią się zakresem regulacji, a przez to i komfortem jego użytkowania. Od prostych systemów do regulacji wysokości, po zaawansowane rozwiązania z synchronizacją ruchów, blokadami i funkcjami dodatkowymi – każdy z nich odpowiada na inne potrzeby. Wybór odpowiedniego mechanizmu powinien być uzależniony od tego, jak długo i w jakich warunkach korzystasz z fotela. Dobrze dobrany system poprawia ergonomię stanowiska pracy, zmniejsza ryzyko przeciążeń i zwiększa wygodę nawet przy wielogodzinnym siedzeniu.